Spiermassa behouden tijdens het afvallen met Mounjaro

Spiermassa behouden tijdens het afvallen met mounjaro

Leestijd: 10 minuten

Wanneer je met Mounjaro gewicht verliest, wil je bij voorkeur vooral vetmassa kwijtraken en zo veel mogelijk spiermassa behouden. Toch bestaat gewichtsverlies meestal niet uitsluitend uit vetverlies. Ook de hoeveelheid vetvrije massa kan afnemen, zeker wanneer je snel gewicht verliest, weinig eet of onvoldoende beweegt. Vetvrije massa bestaat overigens niet alleen uit spieren, maar ook uit vocht, botten, organen en andere lichaamsweefsels. Een afname van vetvrije massa betekent dus niet automatisch dat je uitsluitend spierweefsel verliest. Met voldoende voeding, passende krachttraining en goede begeleiding kun je het behoud van spieren tijdens het afvallen wel ondersteunen.

Spiermassa behouden tijdens het afvallen met mounjaro

Zorgt Mounjaro voor spierverlies?

Mounjaro breekt spieren niet rechtstreeks af. Het middel bevat tirzepatide en kan ervoor zorgen dat je minder trek ervaart en eerder verzadigd bent. Daardoor wordt het vaak gemakkelijker om minder te eten en gewicht te verliezen. Wanneer je lichaamsgewicht daalt, neemt doorgaans niet alleen de vetmassa af, maar kan ook een deel van de vetvrije massa verloren gaan.

Een deelonderzoek binnen de SURMOUNT-1-studie liet zien dat deelnemers tijdens behandeling met tirzepatide zowel vetmassa als vetvrije massa verloren. Ongeveer 75% van het verloren gewicht bestond in deze analyse uit vetmassa en ongeveer 25% uit vetvrije massa. Daarbij is het belangrijk om opnieuw te benadrukken dat vetvrije massa meer omvat dan alleen spieren. Hoe tirzepatide onder andere invloed heeft op de eetlust en verzadiging leggen we uitgebreider uit in onze blog over wat Mounjaro is en hoe het werkt.

Waarom is het behoud van spiermassa belangrijk?

Spieren zijn nodig voor vrijwel alle dagelijkse bewegingen. Je gebruikt ze tijdens het lopen, traplopen, tillen, opstaan en sporten. Voldoende spiermassa ondersteunt daarnaast je kracht, mobiliteit en lichamelijke belastbaarheid. Vooral bij ouderen en mensen die van nature weinig bewegen, verdient het behoud van spieren extra aandacht.

Ook je energieverbruik hangt gedeeltelijk samen met de hoeveelheid actief lichaamsweefsel. Dat betekent niet dat meer spiermassa automatisch tot groot gewichtsverlies leidt, maar het behouden van spieren helpt wel om lichamelijk actief te blijven. Tijdens een afvaltraject is het daarom niet verstandig om uitsluitend naar het getal op de weegschaal te kijken. Ook kracht, conditie, middelomtrek en hoe je je lichamelijk voelt geven informatie over je ontwikkeling.

Eet voldoende eiwitten

Eiwitten leveren aminozuren die het lichaam nodig heeft voor de opbouw, het onderhoud en het herstel van spieren. Tijdens gewichtsverlies is voldoende eiwitinname extra belangrijk, omdat je totale voedselinname meestal afneemt. Wanneer je door Mounjaro veel minder eet, kan daardoor ook je inname van eiwitten dalen.

Een meta-analyse van onderzoeken bij volwassenen met overgewicht of obesitas laat zien dat een verhoogde eiwitinname tijdens gewichtsverlies kan helpen om de afname van spiermassa te beperken. Het effect op spierkracht en lichamelijk functioneren was in deze analyse minder duidelijk.

Eiwitrijke voedingsmiddelen zijn onder andere: 

  • yoghurt, kwark, melk en kaas;
  • eieren, vis, kip en mager vlees;
  • tofu, tempeh en andere sojaproducten;
  • bonen, linzen en kikkererwten;
  • noten, zaden en volkorenproducten.

Probeer eiwitten over meerdere eetmomenten te verdelen. Dat kan beter haalbaar zijn dan één grote eiwitrijke maaltijd, vooral wanneer je door Mounjaro snel een vol gevoel krijgt. Welke hoeveelheid passend is, hangt onder andere af van je lichaamsgewicht, leeftijd, gezondheid, nierfunctie, voedingspatroon en beweging. Volg daarom niet zonder begeleiding een algemeen eiwitschema van internet.

Kies voor voedingswaarde wanneer je weinig eetlust hebt

Door Mounjaro kun je minder honger hebben en sneller verzadigd zijn. Daardoor kan het lastig zijn om voldoende energie, eiwitten, vezels, vitaminen en mineralen binnen te krijgen. Op zulke momenten is het belangrijk om niet alleen minder te eten, maar vooral bewust te kiezen wat je eet.

Kies bijvoorbeeld voor kleinere maaltijden waarin een eiwitbron, groenten en een passende bron van koolhydraten of gezonde vetten zijn verwerkt. Een kleine portie kwark, een gekookt ei of een maaltijd met groenten en vis, vlees of peulvruchten kan meer voedingswaarde bevatten dan een tussendoortje dat vooral uit suiker of vet bestaat.

Maak ook gebruik van de momenten waarop je wel trek hebt. Voor de ene persoon is dat in de ochtend en voor de ander juist later op de dag. Door kleinere, volwaardige maaltijden over de dag te verdelen, kan het makkelijker worden om voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen.

Vermijd structureel extreem weinig eten

Omdat Mounjaro je eetlust kan verminderen, kan het verleidelijk zijn om zo weinig mogelijk te eten. Een zeer lage voedselinname is echter niet automatisch beter. Wanneer je structureel te weinig eet, wordt het moeilijker om voldoende eiwitten en andere voedingsstoffen binnen te krijgen. Ook kun je je slap of vermoeid gaan voelen, waardoor je minder beweegt en je spieren minder worden belast.

Een langdurig groot energietekort kan het behoud van vetvrije massa bemoeilijken. Onderzoek naar krachttraining tijdens een energietekort laat zien dat een grote energierestrictie de opbouw of het behoud van vetvrije massa kan beperken. Het doel is daarom niet om met zo min mogelijk voeding zo snel mogelijk af te vallen, maar om een voedingspatroon te vinden dat gewichtsverlies én lichamelijk functioneren ondersteunt.

Merk je dat je nauwelijks meer kunt eten, snel gewicht verliest of steeds zwakker wordt? Neem dan contact op met S-K-I-N. Het medische team kan beoordelen of het behandelplan en de gebruikte dosering nog passend zijn.

Krachttraining helpt spieren te behouden

Voeding alleen is meestal niet voldoende om spieren zo goed mogelijk te behouden. Spieren hebben ook een reden nodig om actief te blijven. Krachttraining geeft het lichaam een prikkel om spierweefsel te gebruiken en te onderhouden.

Onderzoek naar gewichtsverlies laat zien dat krachttraining in combinatie met een aangepast voedingspatroon kan helpen om vetvrije massa beter te behouden. Dat betekent niet dat je direct zwaar moet trainen of dagelijks naar de sportschool moet. Ook eenvoudige oefeningen met het eigen lichaamsgewicht, elastieken, gewichten of fitnessapparatuur kunnen een passende trainingsprikkel geven.

Denk bijvoorbeeld aan:

  • opstaan en gaan zitten vanaf een stoel;
  • squats met het eigen lichaamsgewicht;
  • oefeningen met weerstandsbanden;
  • duw- en trekbewegingen;
  • oefeningen met lichte gewichten;
  • trainen met passende fitnessapparatuur.

Een goed trainingsprogramma belast verschillende grote spiergroepen en wordt geleidelijk opgebouwd. De juiste oefeningen en intensiteit verschillen per persoon. Heb je weinig ervaring, lichamelijke klachten of een medische beperking? Laat je dan begeleiden bij het samenstellen van een passend programma.

Wandelen is belangrijk, maar niet hetzelfde als krachttraining

Wandelen, fietsen en andere vormen van dagelijkse beweging blijven belangrijk tijdens een Mounjaro-traject. Ze dragen bij aan je conditie, mobiliteit en algemene gezondheid. Daarnaast helpen ze voorkomen dat je door een lagere voedselinname onbewust steeds minder actief wordt.

Toch geven wandelen en fietsen meestal niet dezelfde spierprikkel als gerichte krachttraining. Wie spiermassa en spierkracht wil ondersteunen, doet er daarom goed aan om dagelijkse beweging te combineren met oefeningen waarbij spieren weerstand moeten overwinnen. Dat hoeft niet iedere dag of op maximale intensiteit. Regelmaat en een geleidelijke opbouw zijn belangrijker dan incidenteel zeer zwaar trainen.

Mounjaro is voor gewichtsmanagement ook officieel bedoeld als aanvulling op een caloriebeperkt voedingspatroon en meer lichamelijke activiteit. Beweging is dus een structureel onderdeel van het traject en niet alleen een manier om extra calorieën te verbranden.

Zorg voor voldoende herstel

Spieren hebben na inspanning tijd nodig om te herstellen. Voldoende slaap, rust en voedingsstoffen spelen daarbij een belangrijke rol. Wanneer je weinig eet, slecht slaapt en tegelijkertijd intensief traint, kan het herstel onder druk komen te staan.

Bouw krachttraining daarom rustig op en voorkom dat je iedere training tot volledige uitputting doorgaat. Zeker wanneer je net met Mounjaro bent gestart of last hebt van vermoeidheid, misselijkheid of een lage voedselinname is het verstandig om de trainingsbelasting aan te passen. Luister naar je lichaam en bespreek aanhoudende vermoeidheid of zwakte met S-K-I-N.

Let op signalen van mogelijk spierverlies

Een weegschaal kan niet laten zien welk deel van het verloren gewicht uit vet, vocht of vetvrije massa bestaat. Alleen je lichaamsgewicht volgen is daarom onvoldoende om te bepalen of je spiermassa behoudt.

Mogelijke signalen die aandacht verdienen zijn:

  • minder kracht bij dagelijkse activiteiten;
  • moeite met traplopen of opstaan;
  • afnemende trainingsprestaties;
  • aanhoudende vermoeidheid;
  • een zeer snelle gewichtsdaling;
  • zichtbaar dunner wordende armen of benen;
  • nauwelijks voldoende kunnen eten.

Deze signalen bewijzen niet automatisch dat je veel spiermassa verliest. Ze kunnen ook andere oorzaken hebben. Bespreek duidelijke veranderingen daarom met S-K-I-N, zodat het totale behandelverloop kan worden beoordeeld.

Een lichaamsmeting geeft niet altijd een exact antwoord

Er bestaan verschillende methoden om lichaamssamenstelling te meten, zoals een BIA-weegschaal, huidplooimeting of DEXA-scan. De uitkomsten van deze metingen kunnen worden beïnvloed door vochtinname, het moment van meten, voeding, beweging en de gebruikte apparatuur.

Vooral consumentenweegschalen geven meestal een schatting en geen exacte meting van spier- en vetmassa. Kijk daarom liever naar de ontwikkeling over een langere periode en meet steeds onder vergelijkbare omstandigheden. Combineer de uitkomst met andere signalen, zoals je kracht, middelomtrek, kledingmaat en energieniveau.

Extra aandacht voor spierbehoud bij bepaalde groepen

Het behoud van spiermassa is tijdens ieder afvaltraject relevant, maar voor sommige mensen is extra aandacht nodig. Dit geldt bijvoorbeeld voor ouderen, mensen die al weinig bewegen, mensen die eerder veel gewicht hebben verloren en personen die door klachten langere tijd minder actief zijn.

Ook tijdens en na de overgang kan spierbehoud extra aandacht verdienen, omdat leeftijd en hormonale veranderingen invloed kunnen hebben op de lichaamssamenstelling. Dat betekent niet dat iedereen hetzelfde voedings- of trainingsplan nodig heeft. Bestaande aandoeningen, medicatie, nierproblemen en lichamelijke beperkingen kunnen juist aanleiding zijn om het advies verder te personaliseren.

Kun je spierverlies volledig voorkomen?

Het is niet altijd mogelijk om iedere afname van vetvrije massa tijdens gewichtsverlies te voorkomen. Wanneer je lichaamsgewicht afneemt, verandert ook de hoeveelheid vocht en ander vetvrij lichaamsweefsel. Het doel is daarom niet om te garanderen dat je helemaal geen vetvrije massa verliest. Het gaat er vooral om dat je onnodig verlies van spiermassa en spierkracht zo veel mogelijk beperkt.

De belangrijkste onderdelen daarvan zijn:

  • voldoende en volwaardig eten;
  • passende eiwitinname;
  • regelmatige krachttraining;
  • voldoende dagelijkse beweging;
  • een verantwoord tempo van gewichtsverlies;
  • voldoende slaap en herstel;
  • medische en leefstijlgerichte begeleiding.

Deze onderdelen werken samen. Alleen meer eiwitten eten zonder je spieren te belasten is geen volledige aanpak. Zwaar trainen terwijl je nauwelijks eet en onvoldoende herstelt is dat evenmin. Het totale plan moet aansluiten op jouw lichaam, gezondheid en behandeltraject.

Spiermassa behouden binnen een persoonlijk Mounjaro-traject

Mounjaro kan het gemakkelijker maken om minder te eten, maar verantwoord afvallen vraagt om meer dan medicatie alleen. Binnen een traject met Mounjaro, medische supervisie en leefstijlbegeleiding kijkt S-K-I-N daarom niet uitsluitend naar het aantal kilo’s dat je verliest. Ook je voedingsinname, beweging, energieniveau, mogelijke bijwerkingen en lichamelijke belastbaarheid zijn belangrijk.

Heb je weinig eetlust, voel je je steeds zwakker of lukt het niet om voldoende te eten en bewegen? Neem dan contact op met S-K-I-N. Het medische team kan beoordelen of het verloop en de dosering nog passend zijn en welke ondersteuning binnen jouw situatie nodig is. Verander de dosering niet zelfstandig en gebruik supplementen niet als vervanging van persoonlijk medisch of voedingskundig advies.

Wil je onder begeleiding starten met afvallen met medicatie? Via S-K-I-N kun je een persoonlijke afspraak plannen om te bespreken of een behandeltraject bij jouw situatie past.

Deze blog bevat algemene informatie en vervangt geen persoonlijk medisch of voedingskundig advies. Welke voeding, eiwitinname en beweging geschikt zijn, hangt af van je persoonlijke gezondheid en situatie. Gebruik Mounjaro uitsluitend zoals voorgeschreven en bespreek aanhoudende klachten of zorgen over spierverlies met het medische team van S-K-I-N.

Niks missen?

Meld je aan voor onze nieuwsbrief

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Neem contact op met S-K-I-N

Persoonlijk advies, zonder verplichting

Heb je een vraag over een behandeling of wil je weten wat bij je past? Vul het contactformulier in. We reageren meestal binnen één werkdag. Liever direct contact? Bel dan naar 085 – 080 58 42.

Medische ondersteuning bij gewichtsverlies en gewichtsbehoud. Maak kennis met Mounjaro